Olasılığın olasılığı hesap edilebilir mi?, Felsefeci,matematikçi aranıyor..

Olasılığın olasılığı hesap edilebilir mi?

nasıl yani? kaç tane olasılık olduğunun olasılığı mı? Hesaplanamaz bence. Sonsuza giden diziler elde edilebilir bu yolla sanki.

Sorudan anladığım şeye göre; evet hesap edilir. Daha doğrusu hesaba gerek yok sadece basit bir mantıkla bu sonuca ulaşılır. Cevap; %50.

Umarım sorulmak isteneni doğru anlamışımdır, merak edenlere neden yarı-yarıya olduğunu da açıklayabilirim.

Ben anlayamadım açıkla evet. Zaten soruyu da tam anlayamadım bir veri eksiği var gibi geldi. Neden yarı yarıya olsun ki?

Soruyu biraz eksik sormuşum galiba.Konuya iki türlü yaklaşalım:

-Bir parayı elinize alıp havaya attığınızda yazı veya tura gelme olasılığı %50'dir.
-Bir de parayı elinize alıp almama olasılığınız var...

Hahahahaha. Anlaşılmıştır.
Parayı havaya attığınız zaman, yazı veya tura gelmesini beklerken o, anda bir Karga'da parayı kapabilir. Bu olasılık şaka değildir. Çünki kargalar insana çok yaklaşır.
Aslında olasılıkların hesabını yapmak için dünyanın heryerine paralel aynalar yerleştirip, Gök yüzünde uygun bir yere'de hepsinin yansımasını alabileceğimiz Büyük bir aynayı yerleştirerek belki netice alabiliriz.
İşte bu gerçeği uygulamamız ne kadar zor bişey ise, Olasılıkları hesaplamak'ta zor olduğundan yaptığımız bir çok işimizde herşeyin yolunda gideceğini sanırız. Ve olmadık bir hadise geliştiğinde ise aksilik deriz buda nerden çıktı şimdi hiç hesapta yokken. İşte bu Olasılığın olasılığını hesaplayamadığımızın bir örneğidir...Ama olasılığın olasılığı her an
hayatımıza girmek için uygun bir anını bekler...

he he. İşte zaten sorun orada CC. Parayı elimize alıp almama olasılığının hesabı epey belirsiz değişkenler gerektirdiği için değil mi içine düştüğümüz şu evrim rekabetinde bir sürü ekonomik model üretip hala belirli bir olasılık optimumu sağlayamamamız insan toplumu olarak (öhh cümleye bak)

ee cc dik gelme olasılıgı da var ama...

Ben cevabımın neden %50 olduğunu açıklayayım çünkü fikrim değişmedi. Herhangi bir olayın olma - gerçekleşme olasılığına etki edebilecek bir çok faktör olabilir. Örneğin; havaya attığımız paranın yazı ya da tura gelmesine etki eden faktörleri düşünelim. Parayı havaya atış şeklimiz, hangi hızla ve hangi ortamda fırlattığımız, hangi elimizde tuttuğumuz, rüzgâr, yağmur, vb. hava olaylarının olup olmadığı, yakınlarda bir yerlerden, karga ya da başka bir kuş türüne ait bir sürünün geçip geçmediği, vs. vs. vs. Böyle faktörlerin hepsini düşünüp yapılacak bir hesap; paranın yazı ya da tura ya da dik gelme olasılığını belirler ve aynı şartlar birebir sağlanırsa aynı olay tekrarlanabilir. Bu da bizi küçük değişimlerin büyük sonuçlar doğuracağı kaos düşüncesine götürür.

Olasılığın olasılığını anlamamızı sağlayacak anahtar kelime ise; "sonuç"tur. Aslında anlamamız gereken sonucun olma olasılığıdır. Yine örneğimize dönelim; para yukarıda belirttiğim bir çok faktörden ötürü yazı olarak gelmiş olsun. Yazı olarak gelmesinin olasılığını hesapladık. Hesapladığımız olasılığın olasılığı ise; olayın sonucuna bağlıdır. Yani; para ya yazı gelmiştir ya da yazı gelmemiştir. İkisi birden olamaz. Bu yüzden oran %50'dir. Bu oran yazının ters yüzde bulunan karşılığı turanın gelme olasılığı değil, olayın gerçekleşme olasılığıdır.

Başka örnekler daha iyi anlaşılmamı sağlayacaktır. Çok katastrofik örnekler verelim. Mesela gezegenimize bir meteorun belirli bir düşme olasılığı vardır. Fakat bir meteor Dünya'ya ya düşer ya da düşmez. Hem düşüp hem de düşmemesi gibi bir olay gerçekleşemez. Ya da ilk canlının ortaya çıkmasını sağlayan bir çok etken mevcuttur. Ama o canlı ya ortaya çıkar ya da çıkmaz. Yine ikisinin arasında bir olasılık yoktur. "Olmak ya da olmamak" bu düşünceyi en iyi tanımlayacak cümle bence.

Tam bu noktada fiziksel etkenleri hesapladığımız olasılık hesabına neden "olmak ya da olmamak" olasılığını katmadığımızı soranlar çıkabilir. Cevap basittir; fiziksel etmenler çevre şartlarına bağlı olarak değişebilirler fakat bir olayın olup - olmaması fiziksel etmenler ve onların değişmesine neden olan çevre şartlarından etkilenmez. Çevre şartları ne derecede değişirse değişsin; bir olay ya olur ya da olmaz.

Yani bir şey ya vardır ya da yoktur, hem var hem yok diye bir mantık kurulamaz. Bu yüzden de cevabım halâ %50'dir ve herhangi bir hesap gerektirmemektedir.

Ha ha ha süper açıklama yazmışsın B_C_D bir şey diyemiyorum bu fikre anti tez olarak.

Yani bir şey ya olur ya olmaz diyorsun, olmak ya da olmamak işte bütün mesele bu.

Ama biraz kelime oyunu var gibi geldi bana yine de olasılık demek tek bir olayın vuku bulması durumu mudur, yoksa diğer her olasılığı da, yani olasılıklar olasılığını da kapsar mı,çünkü gerçekleşmesi bu olasılıkların bir araya gelmesine bağlıdır yazı ya da tura gelmesi için yani paranın. Tek bir olayın gerçekleşip gerçekleşmemesi bağlamında haklısın fakat gerçekleşmesi muhtemel olan olaylar her zaman tek bir olaya indirgenemeyebilir.

Bunu anlatması zor. Yani burada Schrödinger in kedisi paradoksuna düşeriz. Belirsizdir yani. Sen tekil bir olayın olup olmayacağına indirgeyerek olguyu bir olgunun gerçekleşip gerçekleşmemesine göre yarı yarıya ihtimallendirsen de, kuantum boyutunda işler öyle olmuyor. Yani kedi ya ölüdür ya da canlı diyebilmen için önceden kutunun içini görebilmen gerekir ki bu sözkonusu değil ve ayrıca o noktadaki olasılık birinden birinin gerçekleşmesi değil,ikisinin birden gerçekleşebilmesi halinnde görünmekte.

Yani olmak ya da olmamak değil hem olabilir hem de aynı ankda olmayabilir bunun hesabı da kendi içinde ilerledikçe sonsuz ihtimaller barındırır.

Sağduyu seni haklı çıkarıyor bu konuda B_C_D, ancak gözlemlediğimiz evrenin en genel tasarımları dahilinde bir sağduyudan bahsedemiyoruz sanırım asıl paradoks da burada doğuyor.

ee cc dik gelme olasılıgı da var ama...

Metal paranın dik geleceğine sadece bir dindar inanabilir

Evet, neden? Çünkü bir dış müdahale ile olabilir bu ancak, olasılığı çok azdır

adı üstünde olasılık parayı atıp atmayacağımızı asla bılemeyız

ee cc dik gelme olasılıgı da var ama...

Metal paranın dik geleceğine sadece bir dindar inanabilir

bana dindar diye hitap etmen cok da hoşuma gitmedigini sölemek isterim.... bagımdan kopmam biraz zamaan alıyor... ama sonuc varsa bende o sonuca bir gün ulaşacam sizin gibi yada yoluma devam edecem nese konu bu degil ama sadece bana dimdar deme... cc abicim
diger bir olay ise metl paranın dik gelme olasılıgından bahsetim ama sen ti ye almışsın neden herşeyi ihtimaller dahilinde degerlerndirmiyelimki.... oda bi ihtimal degilmi.... biraz hayalperest mi yaklaştım mı cc...

ee cc dik gelme olasılıgı da var ama...

Metal paranın dik geleceğine sadece bir dindar inanabilir

bana dindar diye hitap etmen cok da hoşuma gitmedigini sölemek isterim.... bagımdan kopmam biraz zamaan alıyor... ama sonuc varsa bende o sonuca bir gün ulaşacam sizin gibi yada yoluma devam edecem nese konu bu degil ama sadece bana dimdar deme... cc abicim
diger bir olay ise metl paranın dik gelme olasılıgından bahsetim ama sen ti ye almışsın neden herşeyi ihtimaller dahilinde degerlerndirmiyelimki.... oda bi ihtimal degilmi.... biraz hayalperest mi yaklaştım mı cc...

Peki canım,

Herşey olasılıklar üzerine hesap edilebilir.
Metal bir paranın dik gelme olasılığı sıfıra yakındır,neredeyse sıfırdır.

o nedenle sıfıra çok yakın olasılıklar sıfır kabul edilebilir,nereden biliyoruz?

Gerçek yaşamdan.

Yazdıklarımın doğru olup olmadığını anlayabilmek için ölene kadar tüm yaşantın boyunca parayı havaya atıp "yazı mı,tura mı"seçeneği yanında "hayır her ikisi de değil,ben 50 yıl boyunca 50 milyon defa parayı havaya attım,bir defa dik geldi" diyebilmen gerekir..

kolay gelsin

Olasılığın olasılığı da bir olasılıktır.
Toplamlardan ibarettir.Toplamlar fazla olunca çarpımlar devreye girer.Çarpım ile toplam aynı şeydir.

Bir olasılığın olup olmamasının diğer olasılıklara bağlı olması ilginçtir..

Ama sonuç aynı kapıya çıkar..

Olasılık..

ben olasılığın olmadığını düşünüyorum,eğer bizler olasılığın varlığına inanıyorsak,Tanrının varlığınında bir olasılık olduğunu varsayarız;çünkü olasılık kavramı tek düze indirilemez evrensel bir kavramdır.Bir şey ya vardır ya yoktur hiç bir şeyin ortası yoktur!

Pascal'ında aklına aynı şey gelmiş,

a) Beklenen değer (hedonizm yani fiziksel yaşamdan zevk alma)
Ya da

B ) Beklenen değer (dini hayat)
Varsayım...

a) Olasılık (ölümden sonra hayat yok) (hedonizmden alınacak zevk) +
Olasılık (ölümden sonra hayat var) (sonsuza dek lanetlenmek) Ve

B ) Olasılık (ölümden sonra hayat yok) (dinden alınacak zevk)
Olasılık (ölümden sonra hayat var) (sonsuz mutluluk)

Pascal'ın mantığı çok basitti: Eğer (a) (B )'den büyükse o zaman hedonizme devam edecekti, ama
eğer (a) (B )'den küçükse o zaman dindar olmalıydı."

"Ama değişkenlerin değerlerini bilmeden bu denklemi nasıl çözdü?"

"Birkaç varsayımda bulundu, örneğin, sonsuz mutluluğun değeri pozitif sonsuzdu ve sonsuza dek
lanetlenmenin değeri negatif sonsuzdu."

Sonsuz mutluluk = +00

Sonsuza dek lanetlenmek =-00

"Eğer bir denklemde sonsuzu kullanırsanız bu diğer her şeyi etkiler, çünkü çok büyük bir sayıdır,
böylece (a) hedonizmin beklenen değeri negatif sonsuz ve (B ) dini hayatın beklenen değeri pozitif
sonsuz."

(a) hedonizm =-00 ve (B ) din = +00
o zaman

{a)< (B ) böylece...

(B ) bek. değer (hedonizm) < bek. değer (dini hayat)

Bu mesaj gezgin95 tarafından 27 07 2009, 15:54 yeniden düzenlenmiştir

Demek siz Allahtan bir beklentiniz olduğu için "inanıyorsunuz". Daha doğrusu, inanır gibi yapıyorsunuz.

(varsa)Allah da bunu yutuyor sanıyorsunuz.

Bundan şu sonuç çıkıyor:

- Allah varsa bunu yutmaz ve siz cehenneme odun olursunuz.
- Allah yoksa bütün yaşamınız boş bir inanca adanmış olur.
.

Sanırım beklenen değeri yanlış anlamışsınız.:

Beklenen değer bir raslantı değişkeninin alabileceği bütün değerlerin,
olasılıklarıyla çarpılması ve bu işlemin bütün değerler üzerinden
toplanmasıyla elde edilen değerdir.

Sizin düşündüğünüz gibi Allah'tan beklentimiz değil.

Olasılıktaki beklenen değerden bahsediyorum burada. bu yazdıklarımdan Allah'tan beklentim olduğunu çıkarmanız olasılık olarak sıfıra yakın ki beklentimin olduğunu düşünelim.

Bu durumdada Allah vermeyi istemeseydi, istemeyi vermezdi. bi duygu olarak istemeyi bize yüklemezdi.

o yarattığına göre istediği gibi takılırdı. istemeyi veren oysa beklentiye girmekde benim görevim demektir yani Allah beklentiye giriyorum diye cehennememi atacak sanıyosunuz. sanırım Allahı insana indirgeyerek hayal ediyorsunuz. biraz daha geniş düşünün.

Diyelimki Allah yok ve bütün yaşantım boş bir inanca kurban gitti. tamam gitmesin. bırakayım inanmayı ne için? bana bu dünyanın verebileceği
max. güzellikteki şey nedir? şu anki inancıma alternatif olacak kapasitedebir şey göremedim henüz.

Bu dünyada kazanmış olduğunu düşünen arkadaşlar kazançlarını biriktirsinler,
ben öbür tarafta geçerliliği olan birşeylere yatırım yapmayı bilinçli olarak tercih ediyorum. Bu tercihimde yanılıyorsan en kötü toprağa dönüşme riskim var, ama eğer yanılmıyorsam sonsuz olanda paşa paşa yaşamaya devam. Eğer yanılan ben değilde sizseniz kaybınız çok büyük olacak. Zor bir sonsuz sizi bekliyor olacak.

Kısır döngüden çıkamıyorsunuz, çıkamazsınız.

Yatırım demek, bir beklenti var demek.


Cennet-cehennem masalı neden uyduruldu sizce? Biraz düşünün.
.

Olasılık tanımı:
Olasılık bir şeyin olmasının veya olmamasının matematiksel değeri veya olabilirlik yüzdesi, değeridir.

Olasılık kuramı istatistik, matematik, bilim ve felsefe alanlarında mümkün olayların olabilirliği ve karmaşık sistemlerin altında yatan mekanik işlevler hakkında sonuçlar ortaya atmak için çok geniş bir şekilde kullanılmaktadır.

Pascal ihtimalleri değerlendirmiş bu teoreminde, asıl kısır döngü içinde olan sizsiniz ihtimal dahilinde olan bi seçeneğe bile tahammülünüz yok.

Ayrıca ister inançlı ol ister olma pascal’ın yapmış olduğu bu olasılık teoremine objektif bakmak gerekir. Öküzün altında buzağı aramamak lazım...

Bayilirim olasilik konularina Hemen yazayim:

Olasiligin olasiligi hesap edilemez ama tahmin edilebilir….

Mesela bir para atilinca tura gelme olasiliginin yuzde 40 ile yuzde 50 arasinda olma olasiligini tahmin etmek istiyoruz. Bu durumda tek nokta tahmin edemeyiz, mesela tam olarak yuzde 50 olma olasiligi sifirdir. Ancak “aralik” tahmini yapabiliriz. Cunku surekli rakamlarda 0 ile 1 arasinda sonsuz sayida olasilik vardir ve her bir olasiligin olma olasiligi sifirdir. Ama aralik olarak anlamli tahminlere ulasabiliriz.

Ilk olarak, eger bir parayi 100 kere atarsam kac kere tura gelecek? Yani olasiligi ne olarak tahmin edecegim?

Eger bu deney her gun tekrarlanirsa her seferinde farkli bir rakama ulasilacaktir.

Mesela

Gun 1: Parayi 100 kere attim, 48 kere tura geldi, olasilik %48’dir.
Gun 2: Parayi 100 kere attim, 53 kere tura geldi, olasilik %53’tur.
Gun 3: Parayi 100 kere attim, 52 kere tura geldi, olasilik %52’dir.
Gun 4: Parayi 100 kere attim, 49 kere tura geldi, olasilik %49’tur. …..gibi….

Bu deney mesela 10 gun tekrarlandiginda olasilik kac seferinde yuzde 40 ile 50 arasinda cikmistir? Diyelim ki 6. O zaman bu olasiligin olasiligi yuzde 60tir. Yani olasiligin yuzde 40 ile 50 arasinda olma olasiligi yuzde 60 olarak tahmin edilmistir.

Butun olasiliklarin ortalamasi alindiginda %50 cikmayabilir. Mesela yukarida dort olasiligin ortalamasi yuzde 50.5. Ama olasilik teorisine gore bu deney cok fazla sayida, mesela 1000 gun tekrarlanirsa ortalama her zaman yuzde 50 olacaktir. Bu yukarida “beklenen deger” diye bahsedilen rakamdir.

Burada her seferinde farkli bir olasilik bulmamizin sebebi tesadufi faktorlerdir. Mesela ruzgar eser, yanimizdan birisi hizla yurur, hava cok sicaktir, cok soguktur, kargalar kovalar… vs. Kontrol edilemeyen faktorler. Bunlarin buyuk bir kismini kontrol etmek icin soyle bir deney yapilabilir: “Eger Taksim meydaninda her gun saat bir ile iki arasinda yuz kere para atarsam, tura gelme olasiligini yuzde 40 ile yuzde 50 arasinda tahmin etme olasiligim nedir? ” Ama bu deney sonucunda sadece bu soruya cevap verilmis olur, genellenemez.

Parayi atip atmama karari ise deterministik bir olaydir, tesadufi bir olay degildir. Deterministik kelimesinin sozluk karsiligini “belirlenen” diye buldum… Sadece tesadufi, kontrol edilemeyen olaylarla olasilik iliskilendirebiliriz. Deneyin yapan kisinin davranislari ise kontrol edilebilir.

Mesela benim icin su anda sandalyeden kalkip odadan cikma olasiligim diye bir sey soz konusu olamaz, ya cikarim ya cikmam. Kendi verecegim karardir. Ama beni disaridan gozlemleyen ve benim davranisimi kontrol edemeyen bir insan boyle bir olasiliktan bahsedebilir.

Karganin parayi kapip gitmesi olayini, ruzgar esmesi olayini da kontrol edemem, ama bu olaylarin olma olasiligini hesaplayabilirim.

mesela evrenin bir kaç trilyon yıl sonra tamamen yokolması(büyük donma veya büyük parçalanma)sonrası, evrenin yeniden oluşması olasılığını hesaplayabilirsiniz..bu da bir olasılılığın olasılığının hesaplanmasıdır ne de olsa:)

bana sorarsanız bu yiğit bulutun 1 gün boyunca aynı şeyi söyleyebilmesine denktir:)

bir istatistikçi olarak soruya anladığım kadarıyla cevap veriyorum.
örnek olarak seçilen bir kişi örneğin senede 5 defa para deneyi yapıyorsa(yazı-tura atımı), örneğin kendisi de 30 yaşındaysa ve attığı hilesiz bir paraysa(istatistikte bu hep vurgulanır, sanki hileli para varmış gibi) bu kişinin herhangi bir günde yazı-tura oynama olasılığı: 30*5/360*30 yani 5/360=0,01389dur. yazı-tura atımında paranın herhangi bir yüzünün de gelme olasılığı 0,5 olduğuna göre olasılıkları çarparsak, kişinin o gün yazı tura oynayıp da attığı paranın yazı gelme olasılığı, yani olasılığın olasılığı 0,5*0,01389= 0,006945'dir. yani kişi rastgele seçilen bir günde %99,3055 ihtimalle para deneyi yaparak yazı sonucuna ulaşamayacaktır.

Olasılığın olasılığının olasılığını hesaplamak olası olsa bile, bu olasılık insana göre olasıdır, oysa doğaya göre, olasılığın olasılığının olasılığı olası değildir zira doğada olasılık diye bir olası durum olmaz.

culturtube bir insanın bir daha oluşma ihtimali yani bilince varması hseapla